زنان
ایرانی به خوبی می‌دانند چگونه سازماندهی کنند، چگونه صدای خود را به گوش
جامعه برسانند که محرک و مؤثر باشند، توده زنان را بسیج کنند و به عنوان
روزنامه‌نگاران شهروند عمل کنند و با فعالین و سازمان‌های بین‌المللی
همبستگی ایجاد کنند.

Mahnaz

شهرزادنیوز: نلسون
ماندلا گفته است: “نباید بگذاریم ترس مانع ما شود”. به نظر می‌آید مهناز
افخمی که درباره نقش زنان در تحولات خاورمیانه تحقیق می‌کند، به این گفته
ماندلا معتقد است. مهناز افخمی بنیانگذار و پرزیدنت “سازمان آموزش همکاری
برای حقوق، توسعه و صلح زنان”، عضو هیئت امنای بنیاد مطالعات ایران، و وزیر
مشاور سابق امور زنان در ایران است. وی که در کرمان به دنیا آمده است،
انجمن زنان دانشگاه ایران را تأسیس کرد و پیش از انقلاب اسلامی دبیر کل
سازمان زنان بود. در جلسه ای که در بلژیک در مورد وضعیت زنان در خاورمیانه
برپا شد، شهرزاد نیوز با وی مصاحبه ای داشته است که در زیر می خوانید:


شما این جا هستید تا درباره جنبش‌های زنان در خاورمیانه و نقش آن‌ها در
بهار عربی صحبت کنید. بهار عرب بر جنبش‌های زنان در ایران چه تأثیری داشته
است؟

– فعالان
ایرانی حقوق زنان از بهار عربی انرژی گرفته‌اند. بهار عربی، در این دوران
دشوار، امید به تغییر و تحقق آینده‌ای بهتر را به همراه داشته است، گرچه
تبلیغات رژیم شاید تأثیر وقایع را بر توده زنان کاهش داده باشد. دولت که
کنترل رسانه‌ها را در دست دارد، از سویی مرتب ادعا می‌کند که غرب موجد و
حامی انقلاب‌های دمکراتیک است، و از سوی دیگر مدعی است که این خیزش‌ها
اسلامی هستند که که هدف‌شان ایجاد نظامی نظیر نظامی‌ست که انقلاب اسلامی
سال 1979 به دنبال داشت.


گفتید که بهار عربی در واقع در ایران در سال 2009 آغاز شد. آیا می‌توانید
تفاوت‌ها و شباهت‌های بین خیزش ایرانیان در سال 2009 و خیزش عربی در سال
2011 را مشخص کنید؟

– “جنبش
سبز” از نظر تنوع معترضان، خواست آزادی و دمکراسی و مشارکت کامل و شجاعانه
زنان در تمام سطوح شبیه به خیزش‌ کشورهای عربی بود. تفاوت اصلی در روش و
دامنه سرکوبی بود که دولت اعمال کرد. آن‌ها زیرکانه برای مهار نیروهای
دمکرات و ساکت کردن تظاهرکنندگان، تلفیقی از تهاجم، خشونت و ارعاب را به
کار بردند و در مورد رهبرانش – حتا افرادی که در گذشته در بالاترین رده‌های
جمهوری اسلامی قرار داشتند – از تاکتیک بدنام کردن آن‌ها استفاده کردند.
روند منحصر به فرد دیگری که استفاده کردند، آن بود که رژیم فعالین را
دستگیر می‌کرد، محاکمه می‌کرد و احکام حبس تعلیقی صادر می‌کرد و می‌گذاشت
بر اثر ترس از زندان کشور را ترک کنند، و در واقع آنان را به زندگی در
تبعید وامی‌داشت. در نتیجه بسیاری از فعالان برجسته، به ویژه زنان اکنون در
اروپا، آسیا و ایالات متحده زندگی می‌کنند. استفاده از نیروهای بسیجی و
سایر نیروهای شبه نظامی ابزار مؤثر دیگری در سرکوب بود. هم‌چنین نباید
اثرات ناامیدکننده از سر گذراندن یک انقلاب بزرگ توده‌ای با هدف دمکراسی و
حقوق بشر را فراموش کنیم که به ایجاد دولت سرکوب‌گری منجر شد که اکنون در
قدرت است. نادیده گرفتن دغدغه‌های چنین نتایج دردآور و ترغیب توده‌ها به
تلاشی دوباره آسان نیست.

– به زنان ایرانی وقتی که زمانی بهار خود را آغاز کنند، چه توصیه‌ای می‌کنید؟

– زنان
ایرانی به خوبی می‌دانند چگونه سازماندهی کنند، چگونه صدای خود را به گوش
جامعه برسانند که محرک و مؤثر باشند، توده زنان را بسیج کنند و به عنوان
روزنامه‌نگاران شهروند عمل کنند و با فعالین و سازمان‌های بین‌المللی
همبستگی ایجاد کنند. امیدوارم که در انتخابات‌های آینده که بار دیگر
توده‌ها وارد فضای سیاسی می‌شوند، از همان استراتژی‌ها استفاده کنند.

اما
مهم‌ترین نکته آن است که زنان نباید اجازه دهند سرکوب‌ها موجب گردد که
شجاعت یا ایمان‌شان به خود را از دست بدهند. آن‌ها باید هم‌چنان معتقد
باشند که می‌توانند تغییر به وجود آورند و خواهند آورد.

– جنبش زنان چگونه در بهار ایرانی به حداکثر برابری ممکن دست خواهد یافت؟

– آن‌ها
با تمرکز بر خواست‌های‌شان برای حقوق بشر زنان و برابری کامل از همان آغاز و
از همه زوایا می‌توانند حداکثر دستاوردها را داشته باشند. آن‌ها باید
حرف‌هایشان را بزنند و مصر باشند که نه تنها در تظاهرات‌ها بلکه در تمام
نهادهای سیاست‌گذاری و آن هم در سطح رهبری حضور داشته باشند. فقط داشتن
شجاعت لازم برای ایجاد تغییر، خطرآفرین نیست، بلکه این خطر هم وجود دارد که
بگذارند دیگران قانع‌شان کنند که طرح خواست‌هایشان را باید به زمانی دیگر و
مرحله بعدی گذار موکول کنند. چنان که در انتخابات آخر این کار را کردند،
وقتی که با فشار بر کاندیداهای اصلی ریاست جمهوری برای پذیرش پلاتفرم زنان،
آنان را واداشتند نظرشان را در مورد کمیته لغو تبعیض علیه زنان و قوانین
خانواده تغییر دهند. کمپین یک میلیون امضا یکی از مؤثرترین و پیچیده‌ترین
تلاش‌ها از این نوع است. مطمئنم هنگامی که زمانش برسد، زنان ایرانی آماده
خواهند بود و نقش برجسته‌ای ایفا خواهند کرد. تردیدی ندارم که موفق خواهند
شد. تاریخ با ماست.

بارگذاری نوشته های مرتبط بیشتر
بارگذاری بیشتر در تیترخوان زنان