اعتراض به تفکیک جنسیتی در اتوبوس های بیت المقدس

میترا فرهمند
0
217

رادیو فردا: الگوی مبارزه ای که در دوران تبعیض نژادی علیه سیاهپوستان آمریکا صورت گرفت و سرانجام نیز نبرد آنها را برای گرفتن حق سوارشدن به اتوبوس های سفیدپوستان به پیروزی رساند، این روزها در بخش هایی از محله های بشدت مذهبی اورشلیم (بیت المقدس) درحال اجراء است.

اکنون چند هفته ای است که داوطلبانی ازمیان یهودیان غیرمذهبی سوار اتوبوس هایی می شوند که از محله های اولترا اورتودوکس ها عبور می کند و در آنها تفکیک جنسیتی درون اتوبوس، به یک امر سنتی تبدیل شده است.

دربسیاری از اتوبوس ها مردان مذهبی افراطی نشستن در بخش جلویی را حق خود می دانند و زنان و دختران که باید از درب میانی اتوبوس سوار شوند، در بخش عقبی اتوبوس جای می گیرند.

این درحالی است که اتوبوس های دیگری نیز اصولاً تفکیک جنسیتی را کاملاً رعایت کرده و اتوبوس این خطوط یا زنان را سوار می کند یا مردان را.

برخلاف قوانین سکولار حاکم براسرائیل و درحالی که دربخش های وسیعی از اورشلیم و یا شهرهای دیگر اسرائیل، غیرمذهبیون، زندگی آزاد ومدرنی دارند و در اتوبوس های خطوط این محله ها، زنان و مردان با لباس آزاد درهرجای اتوبوس می نشینند، اما در قلب محله های باستانی بیت المقدس، دهها هزارنفراز یهودیان اولترا اورتودوکس برای رعایت تفکیک جنسیتی نه تنها درخطوط اتوبوس ها، بلکه بسیاری دیگر از امور خود بشدت اصرارمی کنند.

رعایت تفکیک جنسیتی دراتوبوس هایی که از محله باستانی «مئا شعاریم» («صد دروازه») به سوی برخی نقاط دیگر اورشلیم، بویژه به سوی «دیوارندبه» می رود، چنان جدی شده است که اکنون شماری از نمایندگان کنست و مخالفان دیگر این وضعیت، خود را سپرکرده اند تا به اولترا اورتودوکس ها بگویند که حکم دیوان عالی عدالت اسرائیل را درزمینه اختیاری بودن سوارشدن به اتوبوس ها و نشستن درهرجای اتوبوس، باید رعایت کرد.

شماری از نمایندگان زن و مرد کنست، که همگی از احزاب اوپوزیسیون هستند، سوار اتوبوس هایی می شوند که درمسیر حرکت مذهبیون افراطی یهودی حرکت می کنند.

یک جنبش رفع تبعیض شامل فعالان غیر مذهبی، داوطلبان خود را به درون اتوبوس های این خطوط می فرستد تا جدایی زنان و مردان را به چالش بکشند؛ اقدامی که می تواند مخاطراتی برای خود این داوطلبان داشته باشد.

داوطلبان از جمله نمایندگان مرد کنست درچارچوب این فعالیت خود، عمداً دربخش عقبی اتوبوس می نشینند؛ جایی که زنان مذهبی در آن هستند، و نمایندگان زن کنست و زنان داوطلب دیگر این فعالیت اجتماعی، به بخش مردان می روند و درحالی که لباس های آستین کوتاه دارند، دربرابر این مردان مذهبی ایستاده و مسیرهایی را طی می کنند.

خانم وِرا کریدلین، یکی از داوطلبین این مرکز رفع تبعیض است که برای به چالش کشیدن وضعیت حاکم، سوار اتوبوس خط ۵۶ می شود تا یک مسیر ۲۵ دقیقه ای را از محله «رمت شلومو» درشرق بیت المقدس طی می کند.

وِرا که تجربه خود را برای روزنامه آمریکایی هافتینگتون پست شرح داده، دراین روزها که هوای اسرائیل بسیار است، بلوز خنک آستین کوتاه و یک شلوارجینس به پا دارد و با سوار شدن به اتوبوس، عامدانه در بخش جلویی اتوبوس که ویژه مردان بوده، می نشیند.

وِرا و داوطلبین دیگر می گویند در آغاز این حرکت خود با برخی خشونت های کلامی و توهین ها و حتی هل دادن ها از سوی مردان روبرو بوده اند که اصرارداشته اند که زن باید در بخش عقبی اتوبوس بنشیند یا با اتوبوس ویژه زنان حرکت کند.

تفکیک جنسیتی در اتوبوس های این محله های اورشلیم از زمانی موجب خشم نمایندگان کنست و مدافعان حقوق اجتماعی در اسرائیل شد که مذهبیون به نظرات دیوان عالی عدالت اسرائیل هم بی توجهی کردند.

درحالی که بارها دیوان عدالت اسرائیل به وزیرراه و ترابری این کشور دستورداده است که درمورد خطوط اتوبوس «صد درصد کاشِر» توضیح دهد و بگوید که چرا برای محله های مذهبیون یهودی اورشلیم اتوبوس های جداگانه می گذارد، یا امکان می دهد که درون اتوبوس هایش تفکیک جنسیتی رعایت شود، اما وزیرراه زیرفشاررهبران مذهبی که دولت را همواره تهدید می کند، نتوانسته است که موجب برچیده شدن تفکیک جنسیتی شود.

دراین دولت، همانند بسیاری از دولت های پیشین اسرائیل، احزاب مذهبی بخش مهمی از ائتلاف هستند و ناخشنودی سران این احزاب می تواند به انسجام دولت ضربه بزند.

اما درمیان ناخشنودی این احزاب مذهبی، دیوان عدالت اسرائیل که از سوی مذهبیون افراطی متهم به چپگرایی و ضد مذهب بودن است، ژانویه گذشته حکم داده بود که رعایت تفکیک جنسیتی در اتوبوس های این مسیرها باید کاملاً از روی اختیار و اراده خود فرد باشد و نه با زور.

لذا، داوطلبین جنبش جدید اجتماعی، بر اساس این حکم دیوان عدالت، می خواهند ببیند که این حکم درصحنه عمل تا چه حد رعایت می شود.

علیرغم همه خشونت های افراطیون دربرخورد با رعایت حکم دیوان عدالت، مسئولان جنبش اجتماعی رفع تبعیض در سواری اتوبوس ها می گویند که در۵۶ خط اتوبوسی که این سخت گیری های جنسیتی عملاً بر زنان تحمیل شده بود، اکنون تنها در ۱۶ خط وضعیت پیشین باقی مانده و دربقیه خطوط، شرایط بهبود یافته است.

«اِگِد»، شرکت اتوبوسرانی اصلی اسرائیل که اکثراتوبوس های این خطوط را اداره می کند، مدعی است که حکم دیوان عدالت ازطریق تابلوهایی دراتوبوس ها به مردم گوشزد می شود؛ ادعایی که داوطلبانِ ناظر براین خطوط، آن را ندیده اند.

فعالان جنبش رفع تبعیض می گویند که زنان مذهبی بسیاری با آنها تماس گرفته و تأکید کرده اند که تفکیک جنسیتی برآنان تحمیل شده زیرا آنان می خواهند که در اتوبوس درکنار شوهر و پسران خود باشند.

درهمین حال، برخی از زنان نیز با اختیارخود و آگاهانه، تفکیک جنسیتی را رعایت می کنند؛ سارا یک دخترِ دانش آموزِ اولترا مذهبی به خبرنگار روزنامه هافتینگتون پست می گوید که براساس احکام تورات، و با اختیارو آگاهی کامل خود، می خواهد که یک شیوه زندگی بدور ازآمیخته شدن با مردان داشته باشد.

فعالان داوطلب تلاش برای رفع تبعیض جنسیتی می گویند که آنان قصد تحمیل زندگی غیرمذهبی به بارومندان مذهبی را ندارند و اگر کسی با اراده و آگاهی خود زندگی خاص خویش را دارد، این امر حق هرانسان است اما مشکل دراینجاست که مذهبیون افراطی بخواهند شیوه زندگی خود را به دیگران هم تحمیل کنند.

درمحله های مذهبی افراطیون بیت المقدس، حدود سی درصد از شهروندان این شهر ساکن هستند.

افراط گرایی های این مذهبیون همواره دلیل اصلی برای تمایل قوی سایر شهروندان اسرائیلی به رفتن از اورشلیم و برگزیدن تل آویو و سایر شهرهای غیر مذهبی برای زندگی است.

چندی پیش نیز مذهبیون بسیارافراطی می خواستند که برخی از پیاده های پررفت و آمد اصلی درمحله های زندگی خود را جدا کنند که عملاً ناکام ماند.

اما مذهبیون افراطی بربسیاری از جریان های زندگی در اورشلیم حاکم شده اند. آنها دهها سال است که هرگز نمی گذارند که کسی از آغاز «شبات» با اتومبیل وارد محله های آنها شود.

«شبات»، هرشنبه مقدس است، که با غروب کردن شامگاه آدینه آغاز می شود و تا دیده شدن نخستین ستاره در غروب شنبه ادامه دارد. دربسیاری از اعیاد مذهبی نیز مقررات مشابه «شبات» برای همه امور زندگی دراین محله ها رعایت می شود.

بستن خیابان ها وکوی های اطراف محدوده زندگی افراطیون مذهبی با نرده های آهنی، برای جلوگیری از تردد وسائط نقلیه، به یک امرعادی تبدیل شده است.

اما مشکل هنگامی حادّتر می شود که مذهبیون به سایرمحله ها نیز متعرض می شوند.

ازچهار سال پیش که یک پارکینگ بزرگ زیر زمینی درخیابان «کریب» درنزدیکی دیوارباستانی اورشلیم گشایش یافته، مذهبیون افراطی با تظاهرات خشونت بار خود مانع از ادامه کار این پارکینگ در طول «شبات» می شوند.

افراطیون می خواهند که تظاهرات خود را برسراین پارکینگ درهمین آخرهفته ازسرگیرند و به همین دلیل، پلیس نیز برشمار نیروهای خود در این محل افزوده است.

سنگ پرانی های نوجوانان یهودی به سوی اتومبیل هایی که جرأت کنند از محله های مذهبیون عبور کنند، درحالی که چشمان خود را می بندند و به زبان «ییدیش»، یهودیان اشکنازی و اروپای شرقی، بشدت فریاد می زدند: «شابِس، شابِس» (یعنی شنبه مقدس است، شنبه مقدس است)، به یک امر عادی برای اسرائیلی های غیرمذهبی تبدیل شده است.

لایه هایی ازاین یهودیان، بشدت معتقد به دیدگاههای خود هستند و حتی نمی خواهند که با جنبه های زندگی مدرن آشنا شوند و زندگی سنتی قرون گذشته خود را عامدانه و آگاهانه ترجیح می دهند.

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.