زمانه: «جایزه گوانگجو برای حقوق بشر» امروز ۱۸ مه (۲۸اردیبهشت)، طی مراسمی در کره جنوبی به «مادران خاوران» اهدا شد.

از راست به چپ: معصومه بازرگان، عادل الرحمان خان، پروانه میلانی
از راست به چپ: معصومه بازرگان، عادل الرحمان خان، پروانه میلانی

به گزارش «سازمان عدالت برای ایران»، هیأت داوران مادران خاوران ایران و عادل الرحمان خان، فعال حقوق بشر بنگلادشی را به طور مشترک برندگان امسال خود انتخاب کردند. مادران خاوران، به جمع خانواده‌های زندانیان سیاسی گفته می‌شود که به اتهام مخالفت با جمهوری اسلامی در دهه ۶۰ و به خصوص در تابستان ۱۳۶۷ در زندان‌های جمهوری اسلامی ایران اعدام شدند. بعد از سال ۱۳۶۷ گورستانی که محل دفن دسته‌جمعی و انفرادی بسیاری از مخالفان جمهوری اسلامی بود به طور نمادین مکان‌یاد و گردهمایی خانواده‌های آنان شد. این درحالی بود که بسیاری از خانواده‌ها از محل دفن اعضای خانواده‌شان که در اعدام‌های گسترده سال ۶۷ با فتوای مذهبی روح‌الله موسوی خمینی، رهبر وقت ایران صورت گرفت، بی اطلاع بودند. طی ۲۵ سال گذشته این خانواده‌ها جمعه اول تابستان و جمعه آخر اسفند هر سال را در گورستان خاوران گردهم می‌آمدند. از دوران محمود احمدی‌نژاد تاکنون نیروهای امنیتی از هرگونه گردهمایی در خاوران جلوگیری می‌کنند. کنفرانس مطبوعاتی نمایندگان مادران خاوران پروانه میلانی و معصومه دانشمند، به نمایندگی از طرف این جمع برای دریافت جایزه به کره‌‌جنوبی سفر کرده بودند.

پروانه میلانی، خواهر رحیم میلانی و معصومه دانشمند، مادر بیژن بازرگان دو تن از زندانیان سیاسی هستند که در اعدام‌های گروهی تابستان ۱۳۶۷ در دادگاه‌های چند دقیقه‌ای جان خود را از دست دادند.

طی ۲۵ سال گذشته این خانواده‌ها جمعه اول تابستان و جمعه آخر اسفند هر سال را در گورستان خاوران گردهم می‌آمدند. آنها امروز پیش از مراسم اهدای جایزه با حضور در یک کنفرانس مطبوعاتی به شرح وضعیت خانواده‌های زندانیان سیاسی اعدام شده پرداختند: «در طی این سال ها بسیاری از ما، تنها به خاطر داشتن خانواده ای دگراندیش یا برای پیگیری کشف حقیقت یا برای شرکت در مراسم یادبود کشته شدگان خودمان یا دیگری از کار برکنار یا ممنوع الخروج یا به اشکال مختلف تحقیر و تهدید و از زندگی اجتماعی محروم شده ایم، ولی علیرغم تمامی این اذیت و آزارها ما هم چنان ایستاده ایم تا بتوانیم به کشف حقیقت و برقراری عدالت یاری رسانیم.» نمایندگان خانواده‌ها جایزه گوآنجو را شنیده شدن «صدای دادخواهی» خود دانستند و افزودند که احتمالا در تهران و قطعا در شهرستان‌ها، گورستان‌هایی مشابه و حتی ناشناخته‌ای وجود دارد که زندانیان سیاسی اعدام‌شده را در بی‌خبری در آن دفن کرده‌اند. پروانه میلانی و معصومه دانشمند که در جمع رسانه‌های کره‌ای سخن می‌گفتند خانواده‌های تمامی این زندانیان سیاسی سراسر ایران را «مادران خاوران» خواندند. آن‌ها ادامه دادند که حکومت ایران خانواده‌ها را برای دانستن حقیقت چرایی و چگونگی این کشتارها مورد اذیت و آزار قرار می‌دهند.

از دوران محمود احمدی‌نژاد تاکنون نیروهای امنیتی از هرگونه گردهم آیی در خاوران جلوگیری می‌کنند طی سال‌های گذشته و با وجود اعتراض و پرسش‌های خانواده‌های مخالفان اعدام‌شده جمهوری اسلامی در سال ۶۷، و تلاش بسیاری از فعالان و نهادهای سیاسی و حقوق‌ بشری، حکومت ایران از پاسخگویی به این مسئله خودداری کرده‌اند. نمایندگان خانواده‌های زندانیان سیاسی اعدام‌شده دهه شصت گفته‌اند، «متأسفانه تا امروز پیگیری‌های‌شان بدون نتیجه باقی مانده». آن‌ها با فراخواندن تمامی فعالان و نهادهای بین‌المللی از آنان خواستند تا برای دانستن حقیقت و برگزاری آزادنه مراسم یادبود به عنوان مسأله‌ای به روز و برای رفع این بی‌حقوقی و نقض آشکار حقوق بشر بکوشند. «جایزه گوانگجو برای حقوق بشر» طی چند دهه گذشته خانواده مخالفان اعدا‌م‌شده حکومت جمهوری اسلامی، برای پیگیری حقایق و اطلاع‌رسانی درباره اعدام‌های گسترده تابستان ۱۳۶۷ با احضار، بازداشت و سرکوب نهاد‌های قضایی و امنیتی ایران مواجه بوده‌اند. در این اعدام‌ها حدود چهار هزار تن از مخالفان جمهوری اسلامی از گروههای سیاسی(چه با مشی مسلحانه و چه غیرمسلحانه) و حتی زندانیانی که حکم قطعی محکومیت به حبس را دریافت کرده بودند، با فتوای مذهبی آیت‌الله خمینی و قاضی‌های دادگاه «شرع» به اتهام‌های چون محاربه و ارتداد کشته شدند. طی ۲۵ سال گذشته این خانواده‌ها همواره خواهان روشن شدن حقیقت و برقراری عدالت در مورد افراد مسئول این اعدام‌ها بوده‌اند و توانسته‌اند با حضور خود در گورستان خاوران، این مکان را به عنوان سندی از نقض حقوق بشر توسط حکومت ایران حفظ کنند.

بنیاد گرامیداشت ۱۸ مه که هر سال، جایزه گوانگجو برای حقوق بشر را اهدا می‌کند یک سازمان غیرانتفاعی و غیردولتی است این نخستین‌بار است که یک نهاد حقوق بشری بین‌اللملی با اهدای جایزه از تلاش‌های این جمع از خانواده زندانیان سیاسی اعدام‌شدگان دفاع می‌کند. بنیاد گرامیداشت ۱۸ مه که هر سال، جایزه گوانگجو برای حقوق بشر را اهدا می‌کند یک سازمان غیرانتفاعی و غیردولتی است که در ۳۰ اوت ۱۹۹۴ توسط بازماندگان قتل‌عام مخالفان در ماه مه ۱۹۸۰ در شهر گوانگجو کره جنوبی تأسیس شد. هدف از راه اندازی این بنیاد گرامیداشت خاطره قیام ۱۸ مه و ادامه مبارزه و همبستگی با آن به منظور کمک به اتحاد صلح‌آمیز کره و فعالیت در جهت صلح و حقوق بشر در سراسر جهان است. ۱۸ ماه مه سالگرد جنبش دموکراتیک مردمی در گوانگجو بر علیه نیروهای مسلح دولتی است که پس از کودتای چون دوو هوان بر منطقه مسلط شده بودند. از سال ۲۰۰۲ با برپایی یک گورستان ملی و تعیین روز ۱۸ ماه مه ‌به‌عنوان روز ملی بزرگداشت قربانیان این رخداد در راه جبران صدمه‌های وارده به بازماندگان این کشتار و خانواده‌های قربانیان تلاش می‌شود.

بارگذاری نوشته های مرتبط بیشتر
بارگذاری بیشتر در تیترخوان زنان